Biyokimya Uzmanı Ayşegül Çoruhlu, sağlıklı uzun hayatın (longevity) sırlarını vermeye devam ediyor. SÖZCÜ TV’de Simge Fıstıkoğlu’nun sorularını yanıtlayan Dr. Çoruhlu, bu kez şeker-yaşlanma bağlantısına değindi… Şekerin cilt başta olmak üzere bedende yarattığı hasarı ve bu hasarı aksine çevirme yollarını açıkladı…
Kan şekeri sebep yükselir?
Longevitydediğin bozulmuşu düzgün tutmaya çalışmak ve geri döndürmekse, bunu bozanların başında şeker geliyor… Kilo da, diyabet de Alzheimer da oradan çıkıyor.
Şeker, bedenimizde denetimsiz olarak yükseliyorsa, bu çok karbonhidratlı yemeye, diyabet ihtimaline ve bedende güç yakma sistemlerinin çalışmadığına, daima oturmaya, gece yarısı yemeye, berbat yiyecek tüketmeye bağlıdır…
Şimdi kandaki şekerin zararlarından başlarsak, nerelere park ediyor bu şeker de sorun yaratıyor, diye bakarsak zati hastalıkları anlamış olacağız…
Cilde hasar verir
Yaşlandıkça şeker hasarının birikimi cildin sarkmasından eklem rahatsızlıklarından damarın sertleşmesine kadar o tipi değişmiş proteinleri bedenin kendi yok etme sisteminin neresine yapışacağım diye aramasıyla oluşur.
Simge Fıstıkoğlu’nun sorularıyla ‘Dr. Ayşegül Çoruhlu ile Longevity’ programı Pazar 14.00’te, tekrarı ise tıpkı gece 01.00’da SÖZCÜ Televizyonu’nda.
Şekerlenmiş protein bulundu
Geçtiğimizaylarda Nature’da da yayınlanan bomba bir olay oldu. Bu olağan biyokimya ve longevity ile ilgilenenlerin dışında pek anlaşılmaz. Şekerin ziyanını sıfırladılar! Sondan başlıyorum. Damar, 70 yaşında birinin damar kesimini, çözdükleri yolla 30’a indirdiler. Pekala ne yaptılar da onu düzelttiler?
Vücut o proteini tanımıyor ya, dönelim longevity olaylarının en büyüğüne. Google’ın AlphaFold diye yapay zekalı protein platformu var. AlphaFold bedendeki bütün proteinleri 3 versiyonlu olarak, yani 3D olarak tipini gösterebiliyor. AlphaFold’a bir daldılar, dediler ki: “Bak burada bedenin asla enzimlerinin yok edemediği bir protein var.” Yıllarca uğraşıp, sonra buldular! Yani AlphaFold’la bu şekerlenmiş proteinleri beden yok edemiyor ya, AlphaFold yapay zekada “Bak şuraya yapışırsan bu onu yok eder” dedi ve buldular.
Cilt ve damarlar geri dönüyor
Bir sentetik molekül enzimi buldular. Yani şayet ben bu türlü bir enzim yaparsam bu enzim hem bozulmuş, şekerlenmiş proteini bile yakalayıp oraya Lego olduğu için zincirleme olarak onu bedende yok edebiliyor. Pekala ne oluyor? Cildim, damarlarım çabucak geriye dönüyor. İşte sebep diyabetik ayak, göz düzelmiyor, niçin bunlar güzelleşmiyor? diye sorduk ya… Zira bedenin kendi enzimleri onu yok edemiyor, o kadar başkalaşmış. Güya uzaylı proteini olmuş, bedenin haberi yok. AlphaFold, işte üstün AI, gidiyor o proteini kurcalıyor. 3D olarak diyor ki: “Bak bunun şurasına yapışırsan tak tak tak diye bunu makaslarsın.” Yani makaslayacak en ince yeri buldular diyelim.
3 ayda bir baktırmak lâzım
Kandaki şekerin bana ödettiği bedeli nasıl göreceksiniz birinci evvel? Teknik olarak bakarken evvel mesela 3 aylık şekere bakabilirsiniz.
3 aylık şeker yani Hemoglobin A1c giderek yükseliyorsa, dikkat! Birinci kural, şekerin golünün birinci görüleceği yer Hemoglobin A1c’em yükseliyor mu? Diyelim ki geçen yıl 5.1’di, bu yıl 5.3 oldu. Fakat üst hudut 5.6 diyor değil mi? Ne kadar yukarı, o kadar şekerli demek bu. Oraya yapıştı ya, hemoglobinede yapıştı, Hemoglobin A1c.
Şekerin en sevdiği yapışma yeri proteinlerdir. Hani bu türlü proteinler değil, mikro proteinciklerimiz var vücudumuzda…
Hemoglobindeki globin proteini tıpkı biçimde, ancak damarların duvarında da hücreler var, onlarda da yapışabileceği proteinler var. O kolajen, cilt dediğimiz bahisler tıpkı. İşte bütün bağ dokusu, eklemler, damar içi, hepsi.
Glikozasyona karşı iki güçlü içerik
Sağlıklı beslenme falan onlara girmeyeceğim, şuna geleceğim: Glikozilasyon olduktan sonra, hatta onun AGE, “Age” üzere de yazılıyor. Advanced Glycation End-products. Buraya gittikten sonra dönmüyordu ve 2026’ya kadar dönmüyordu. Ancak dönebildiğini buldular…
Bağlıyorum… Glikozilasyonu geriye çevirmek için bana nazaran iki içerik var. Yani suplementler dünyasında olabilecek içerik.
Bir tanesi B1. Bu vitaminin bilhassa benfotiamin diye özel bir versiyonu, bir tık daha değiştirilmiş. Tiamin B1 demek, o biraz onun ismini değiştirmiş. Şimdiye kadar zati bu AGE’lerle baş edebilenlerin içindeydi. Ya bu biraz en son sertleşip geri dönmüyor lakin o yola gitmeyi kestirmeden, tam sertleşmeden döndürüyor üzere bir şey. Tiamin, benfotiamin… Bir de karnosozin diye bir şey var ki o da çok özel bir molekül. Onu ben menopoz kolajenime koydum.
YAŞLILIKLA GELİŞİYOR
Yine değeri anlaşılamayanlardan biri olarak bir köşede kaldı. Halbuki oradaki karnosozin de bilhassa işte bu şekere bağlı cilt ve eklemdeki şekerlenme yolunu geri döndürmek içindi. Bu ikisini bir araya koydum daha yüksek dozda, tiamin ve karnosozini birleştirip Tiakarnosin diye bir formül yaptım.
Vücudunuzda şekerlenme yoluna gitme yaşlılığın kendisiyle gelen bir şey. AlphaFold’la bulunan enzimin eczaneden alınanı ya da hastanede yapılanı gelene kadar, elinizde bu var. Yani Tiakarnosin’i suplement olarak şekerin dokuda, yaptığı hasarı yavaşlatabiliriz.
Özetle Hemoglobin A1c dönüyor zira 3 ay düzgün beslenirseniz eski eritrositlerinizden kurtulursunuz. Fakat dokuya yapıştığında o bir sorun. Zira beden onu artık tanımaz hale geliyor.
İşte diyabetten Alzheimer’a katarakta kadar bütün hastalıklar damar sertliğine kadar bununla ilgili olduğu için bir noktadan sonra geçmiş olsun, Artık bu beden için ‘’uzaylı protein’’ oluyor. Tam oraya gitmeden bir öncesinde de işte şekersiz beslenmek, şekeri yatay tutmanın dışında elimizde tiamin var, karnosin var, Tiakarnosin diye de bu türlü bir formülümüz var.
İnsülin niçin var?
İnsülinolmasaydı kan şekeri çok yüksek olurdu… “Belki çok yemedim, 3 kaşık bir şey yedim yani. bir baklava yedim…” Ancak insülinim olmadığında (tip 1’ler yiyemiyor insülinsiz) ne olacaktı? O kan artacaktı.
Onu bedeli olarak da bir sürü sistem bozulacaktı. İnsülin burada yediğin yemeği garantiye almaya çalışıyor. Geliyor, onu aşağı çekiyor.
Nasıl aşağı çekiyor? “Git ATP ol” diyor. Mesela biz bu türlü konuşuruz: “İşte protein kas yapar” falan.
Ancak birazcık da insülin olmadan karar verilemez o proteinlerin kas yapmaya gidilip gidilemediğine… O yüzden mesela atletler işte tavuk, makarna falan üzere yan yana yerler…
Fazlası bedende her yere yapışır
Aslındakonu şekerin kendisi değil, bizim onu verdiğimiz vakit, ölçüyle bedenin baş etme halinin bedeli. En son söyleyeceğimi başta söyleyeyim: Longevity de, Alzheimer olmamak da, cildin hoşluğu de olsa bedenin istediği şey yatay şeker, yatay insülin.
Büyük büyük pikler olmayacak. Her yemekten sonra yataya geri dönmek için gerekeni yapmak değerli. Şekerin ziyanı dediğiniz, beden yataya dönerken ödediği şekeri sağa sola yapıştırma bedeli…
Şeker kullanılmıyorsa, çok fazla geldiyse, yanlış vakitte geldiyse insülin onu yalnızca yağ yapsa “yaşasın” diye sevineceğiz.
Ancak o denli değil… Şekeri her yere yapıştırıyor. Dahası sistem kendi kendine insülinsiz bile yapışıyor. Kolajene de göze de yapışıyor. Örneğin katarakt gelişebiliyor…
Diyabette ayak yaraları niçin iyileşmez?
Eskidenbacaklar niçin kesilirdi, damar sertliği, katarakt niçin olur, göz merceği niçin sertleşir? Bunların hepsinin altında bağ dokuları, yani bu kolajen olabilir, elastin olabilir, hyalüronik asit olabilir, bağ dokularındaki proteinlerin sertleşmesi olabilir. Cilt yapımız hoşken o yapıyı tanıyan bir grup enzimler vardı, onlar kendi aralarında eski yapıyı düzeltme işi yapabiliyorlardı. Ancak şekerlenme o ana maddenin tipini tanınmaz hale getirdiği için doğal enzimler onu yok edemez. Yaşlanma, işte bu şekere bağlı ve genel yaşlanma, dış yüzeyimiz de dahil, longevity’de çok büyük bahis. Zira, bu şekerlenmişlik, yani glikozilasyon geri döndürülemez bir şey.