Erzincan’ın Kemaliye ilçesinde klâsik metotlarla hazırlanan asırlık Eğin ekmeği, kendine has lezzeti ve uzun mühlet tazeliğini koruyabilmesi sayesinde hem Türkiye’nin farklı kentlerinden hem de yurt dışından yoğun ilgi görüyor. Erzincan Valiliği tarafından coğrafik işaret tescili alınması için Türk Patent ve Marka Kurumuna yapılan müracaatın da bu ilginin daha da artmasına katkı sağlaması bekleniyor.
ODUUN ATEŞİNDE PİŞİYOR, AYLARCA DAYANIYOR
Eğin ekmeği, çok az ölçüde hazır maya ile kepekli buğday unu kullanılarak hazırlanıyor. Uzun müddet mayalandırılan hamur itinayla yoğrulduktan sonra ince halde açılıyor ve odun ateşinde pişiriliyor. Klâsik üretim formülü sayesinde hem kendine has bir aroma kazanıyor hem de uzun raf ömrüne sahip oluyor.
Üretim sürecinin zahmetli olması sebebiyle günlük üretim kapasitesi hudutlu kalıyor. Bilhassa yoğun devirlerde sırf evvelden sipariş veren müşterilerin talepleri karşılanabiliyor. Bu sebeple birçok kişi istediği ölçüde ekmeği satın alamadan geri dönmek zorunda kalıyor.
OSMANLI’DAN GÜNÜMÜZE UZANAN GELENEK
Apçağa köyünde üretim yapan fırının işletmecisi Osman Özçelik, Eğin ekmeğinin Osmanlı periyodundan bugüne ulaşan değerli bir kültürel miras olduğunu belirtti. Köyde evvelden dört fırının faaliyet gösterdiğini söyleyen Özçelik, günümüzde üretime devam eden tek işletmenin kendilerine ilişkin olduğunu söz etti.
Dedesinin de çocukluğundan itibaren bu ekmeği tükettiğini anlatan Özçelik, yıllardır tıpkı geleneği yaşatmaya çalıştıklarını lisana getirdi.
“İNSANLARA EKMEK VEREMEDİĞİMİZ OLUYOR”
Gurbetçiler ile etraf illerden gelen ziyaretçilerin köye gelir gelmez sıcak Eğin ekmeği alarak Erzincan tulum peyniri, tereyağı ve bal eşliğinde kahvaltı yaptıklarını anlatan Özçelik, şöyle devam etti: “Ürettiğimiz ekmek uzun uğraş istiyor. Bundan 18 yıl evvel köylere ekmek taşıyorduk. Şu anda ise kapımıza geliyorlar ve bazen yoğun siparişler sebebiyle yetiştiremediğimizden ekmek veremiyoruz. O denli anlar geliyor ki kapıyı kapatıyoruz ve yalnızca siparişe çalışıyoruz. İnsanlara ekmek veremediğimiz oluyor. Hatta Sayın Vali Bey geldiğinde 40 kişilik grubuna yaklaşık 5 ekmek verdik. Fazlasını istediler, veremedik.”
YURT DIŞINDAN DA YOĞUN İLGİ GÖRÜYOR
Ekmeğin üretim kademesini anlatan Özçelik, “Çok az ölçüde hazır maya ve kepekli buğday unu kullanıyoruz. Daha sonra bunları ince ince açıyor, odun ateşinde pişiriyoruz. Altı ve üstü tıpkı düzeyde piştiği için çok lezzetli oluyor. Ayrıyeten uzun mühlet dayanıyor. Kurutularak yaklaşık 6 ay saklanabiliyor ya da derin dondurucuya konulabiliyor. Isıtıldığında ise fırından yeni çıkmış üzere oluyor. Doğal ve lezzetli bir ekmeğimiz var.” “ tabirlerini kullandı.
Kolay sindirilmesi ve uzun müddet bozulmadan saklanabilmesi sayesinde ekmeğe ilginin her geçen gün arttığını belirten Özçelik, bilhassa Avrupa’dan gelen gurbetçilerin fırına uğramadan memleket ziyaretlerini tamamlamadığını söyledi.
Özçelik, “Ekmeğimizi eşinden, dostundan yahut görüntülerden görenler var. Yurt dışından gelen vatandaşlar, baba ocaklarına gitmeden direkt fırına geliyor. Gurbetçiler aldıkları ekmekleri Polonya, Almanya, Fransa üzere ülkelere götürüyorlar. Hatta ‘Yurt dışına kargo yapar mısınız?’ diyenler de var. Fakat şu anda bu türlü bir sistemimiz yok. Aslında mevcut kapasitemizle taleplere yetişmekte zorlanıyoruz. En büyük külfetimiz eleman eksikliği.” dedi.
“EKMEK KURUTULARAK DA ÇOK UZUN DÖNEM SAKLANABİLİYOR”
Köy sakinlerinden Gökhan Turhan ise Eğin ekmeğinin en başarılı formda Apçağa köyünde üretildiğini belirterek vatandaşlara şu tavsiyede bulundu: “Ekmeği yedikleri vakit vazgeçemeyecekler. Bilhassa taze ve sıcakken peynirle yahut tereyağıyla tavsiye ederim. Çok lezzetli. Sindirim sistemine de çok yararlı. Onu da yedikleri vakit beşerler yararını göreceklerdir. Ekmek kurutularak da çok uzun devir saklanabiliyor. Sonradan ekmeği hafif nemlendirerek çok lezzetli bir halde birebir lezzetini bulabiliyorsunuz. Bu nedenle herkese tavsiye ediyorum. Biz aile olarak tercih ediyoruz.”
TURİSTLERİN DE UĞRAK NOKTASI OLDU
Köy sakinlerinden Şehriban Türker de Apçağa’ya düzenlenen tiplerle gelen yerli ve yabancı turistlerin Eğin ekmeğine yoğun ilgi gösterdiğini söyledi. Türker, vakit zaman yaşanan talep artışı sebebiyle üretimin yetersiz kaldığını ve tüm müşterilere ekmek yetiştirmenin güçleştiğini tabir etti.