İNFERTİLTE (KISIRLIK) NEDİR?
İnfertilite (kısırlık), 1 yıl boyunca korunmasız cinsel ilgiye karşın gebeliğin meydana gelmediği durumlarda infertiliteden bahsedilmektedir. Hamilelik sağlanması durumunda ise meyyit doğum ya da düşüklerin tekrarlanıyor olması infertilite sayılmaktadır. Bayan ve erkekte görülme oranı neredeyse birebirdir.
Kadınlarda İnfertilite Nedenleri Nelerdir?
Yaş en değerli faktördür. Değişen hayat kuralları ile birlikte evlilik yaşı da her geçen gün ilerlemektedir. Fakat 35 yaşın üstündeki bayanların gebe kalma talihi, daha genç yaşta olan bayanlarla kıyaslandığında epeyce azalmaktadır. Yapılan araştırmalarda 35 yaş üstü bayanların %30’unda infertilite sorunu ile karşılaşılmaktadır. Lakin daha genç yaşlarda da kısırlık sorunu ile de karşı karşıya kalınmaktadır. Yaş dışında farklı nedenleri de bulunmaktadır.
Yumurtalıkların sağlıklı olmaması (endometrioma, çukilota kisti, endometriozis) ve yumurta kalitesinde düşüklük
Daha evvel geçirilmiş rahim, yumurtalık ameliyatları ve geçirilmiş enfeksiyonlar
Çok kilolu olmak, PMOS (POLİ ENDOKRİN METEBOLİK OVARİAN SENDROM (eski ismi PKOS))
Sigara ve alkol kullanımı
Birden fazla düşük ve tekrarlayan küretaj öyküsü
Tüplerin tıkalı olması
Ağır stres
Kadınlarda kısırlık nedenleri olarak gösterilmektedir.
Erkeklerde İnfertilite Nedenleri Nelerdir?
Testislerdeki ısı artışı nedeni ile sperm kalitesinin düşmesi, kimi kimyasal unsurların olduğu ortamda çalışmak (Fırıncılar ve daima sıcak ortamlarda çalışmak)
Alkol ve sigara kullanımı ve unsur bağımlılığı
Diyabet
Testis damarlarında genişleme (Varikosel)
Cinsel organlarda iltihaplı rahatsızlıklar, geçirilmiş ameliyat öyküsü
Genetik sebepler sayılabilir.
İnfertilite Tedavisi Nasıl Uygulanmaktadır?
Doktora eşler birlikte başvurmalı ve ikisinin de muayene ve tetkikleri yapılmalıdır. Kısırlık konusunda yalnızca bayanı suçlamak ya da bayanın doktora gidiyor olması süreci uzatacaktır. Yapılan muayene ve tetkikler sonucunda saptanan duruma nazaran bir yol haritası belirlenip bu mevzuda eşler bilgilendirilmeli ve tedavi sürecinin ne kadar olacağı konusunda bilhassa bilgi verilmelidir.
Kısırlık Tedavisi Öncesi Hangi Tetkikler İstenmektedir?
Muayene sonucuna nazaran hormon tetkikleri, rahim sineması, sperm tetkiki temel tetkikler olup duruma nazaran detaylı tetkikler de istenebilir, örneğin genetik maksatlı kromozomal tetkikler.
Rahim Sineması (HSG, Histerosalpingografi) Nasıl ve Ne Vakit Çekilir?
Rahim sineması adet bittikten 1-2 gün sonra 5-6 saatlik açlık ve susuzluk sonrası kısa bir uyku ile ağrısız olarak çekilir.
Açıklanamayan İnfertilite Nedir?
Kısırlığın muhtemel tüm nedenlerinin araştırılması sonucunda hiçbir neden bulunmaması açıklanamayan infertilite olarak isimlendirilir.
Kısırlık Tedavisinde Evreler Nelerdir?
Yapılan tetkiklerde bariz bir sebep rastlanamazsa hasta 6 ay kadar hap tedavisi ve yumurta takibi yapılıp gerekirse yumurtlatıcı iğneler ve cinsel ilgi zamanlaması ayarlanarak hamile kalma bahtı artırılır. Yumurta gelişimi hapla olduğu üzere her gün iğneler yapılarak da sağlanabilir. Doğal cinsel alakaya karşın gebelik elde edilemezse hastaya iki yahut üç defa aşılama (intra uterin inseminasyon) tedavisi yapılabilir.
Yumurtlama Takibi ve Aşılama Tedavisi Nasıl Uygulanmaktadır?
Birkaç evreden oluşmaktadır. Öncelikle adetin 3. günü hastaya yumurta geliştirici hap yahut iğne başlanır. Yumurta büyüklüğü takibi ultrasonografi ile yapılır. 18-20 mm büyüklüğe ulaşan yumurta için halk ortasında çatlatma iğnesi uygulanır. Yumurta çatlatıcı iğne sonrası eşinden alınan spermde kaliteli spermler laboratuarda seçilerek hazırlanır ve çatlatıcı iğneden 24-36 saat sonra aşılama (rahim içine özel kanülle sperm uygulama) yapılır.
Tüp Bebek Tedavisi
Herhangi bir sorun bulunamayan ve muhakkak mühlet kısırlık tedavisi ile hamile kalmayan çiftler yahut her iki tüpün tıkalı olması durumunda, erkeklerde sperm sayısının az olması durumunda ve yumurtlama tedavilerinden sonuç alınamadığında bu tedavi yolu uygulanmaktadır.
Ameliyat ile İnfertilite Tedavisi
Gebe kalmayı engelleyen rahim ve yumurtalık hastalıklarında (myom, polip, yumurtalık kisti, rahimde perde olması, endometriozis, çikilota kisti vb.) ameliyat ile tahlili sonrası doğal yoldan gebelik gerçekleşebilmektedir. Histereskopi ya da laparoskopi sistemleri ile yapılan bu ameliyatlarla muvaffakiyet bahtı epeyce yüksektir.