Biyokimya Uzmanı Ayşegül Çoruhlu sağlıklı uzun ömrün (longevity) sırlarını vermeye devam ediyor. SÖZCÜ TV’de İpek Özbey’in sorularını yanıtlayan Doktor Çoruhlu bağırsak sağlığıyla ilgili kıymetli hususlara değindi ve bağırsak sıkıntısıyla nasıl başa çıkabileceğimizi anlattı.
Yiyeceklerden hammadde almalıyız
Biz yiyeceklerden hammadde almalıyız. Güç lazım, yapı taşı lazım. Lakin o hammaddeleri o denli alıp yiyince, bir elmayı bütün yutamıyoruz. İşte bir eti bütün yutamıyoruz. Bizim bunu küçük modüllere ayırmamız lazım.
Küçük parçalama süreci için bir sistem kuralım; işte ağız, mide… Parçalananlar da yeterlice küçülsün bağırsakta ve onları içeri alalım. Yani biz mideden alamıyoruz onları değil mi? Bütün yolları geçecek, bağırsaktan alınacak. Yani oradaki akıl aslında ana yiyeceklerin en işe yarayan küçük modüllerine kadar parçalanıp, işimize yarayanları teker teker içeri alıp başka organlara götürüyor olmak ki güç olsun, yapı taşı olsun. Bu yağ için geçerli, karbonhidrat için geçerli, her şey için geçerli…
İpek Özbey’in sorularıyla ‘Dr. Ayşegül Çoruhlu ile Longevity’ programı Pazar 14.00’te, tekrarı ise tıpkı gece 01.00’da SÖZCÜ Televizyonu’nda.
Gereğinden fazla immün hareket var
Moleküller değişti. İşlenmiş dediklerimiz geldi. İşte unundan şekerine, işlenmiş proteinine, her şeyine kadar öbür moleküller geldi. Şimdi bizim orada bir semtimiz, bir köyümüz vardı; bağırsak Köyü. Yani örneğin protein tamam diyelim, lakin işlenmiş et olduğunda ona birtakım koruyucular katılıyor.
Sebzelerde, meyvelerde de koruyucular var… O moleküle baktığında verisinde olmadığı için ona karşı bir tepki verme dileğinde oluyor. Daima bir gereğinden fazla immün (bağışıklık) hareket var. Biz immüniteyi işte “Grip olduk, boğaz enfeksiyonu” zannediyoruz. Halbuki her dakika, bedene giren yeterli berbat her şeyi ayırıyor. Berbatlar oraya girdikçe, olağan ki onu yok etmek istiyor, ona antikor yapıyor.
Cilt ve bağırsak birbirine benzer
Bağırsaklacildin çok alakası var. Her iki organ da sızdırabilir. Her ikisi için de bariyer meselesidir, bir filtre sıkıntısıdır. Bağırsak için filtre sorunu işte anne sütü, kolostrum, probiyotikler, bütirat üzere bir bariyer sıvamaysa; cilt için de bariyer sıvama, hani bağırsağı adam etmenin yanında, direkt spesifik olarak seramittir. Zira seramit de cildin filtresidir. O bariyerini, bu hücreleri birbirine yapıştıran hücresel evet, hücrelerin yağlı kısmıdır, cilt için de odur.
Ama şöyle bitirelim: Bağırsağında sorun varsa iz düşümü eklem ve cilt. Lakin daha da vahimi, eninde ve sonunda bu husus toparlanılmayınca beyefendisine çıkar. Zira beyin de kan-beyin bariyeri diye bir sona sahiptir.
Bağırsağın içindeki filtre
Aslında sızdırmak, filtre azlığı demek. Yani elekten çok geçmesi, eleğin deliklerinin büyümesi, eleğin fonksiyonunun azalması. Buradaki elek de ağızdan başlayarak çıkışa, anüse kadar fakat bilhassa de bütün bağırsağın içindeki filtreden bahsediyoruz. O filtre birtakım şeyleri aslında geçirmeli ve biz onlarla besleneceğiz, işimize yarayacak. Ancak birtakım şeyleri de geçirmemeli.
Bazıları misyonunu gereğince yapmıyor
Zaten bütün bedende efsane bir akıl var. Organlarda var ancak bağırsağın içine girdiğinde onun hücreciklerinde de var. Her şeye daima bir arada haberleşerek karar veriyorlar. İçeride de komünikasyon halinde… Bağırsak sitesinde oturan bütün hücreler birbirleriyle haberleşirler, o denli söyleyeyim. Orada bir akıl var. Onları bu türlü tek tek bireyler üzere de düşünebiliriz. Yani her bağırsak hücresi bir insan olsa, birbirleriyle konuşuyor, hepsinin vazifesi var. Kimisi misyonunu güzel yapıyor, kimi yapmıyor.
Biri sızdıran bağırsağım var derse…
İçeriye sızmalar olabilir, geçirgenlik olabilir. Zaten bağırsaktaki bu geçirgenlik öyküsünde ya da bağırsakla ilgili en büyük mevzuyu da şu oluşturuyor. Biri “Sızdıran bağırsağım var” derse o hücreler yaklaşık bir haftadır onda duran, zira haftada bir değişiyor, beslenmeyi değiştirse bayağı kurtarabilir. Arada harap olanlar olduğu için delikler oluyor. Sızdırma tam olarak delik manasına geliyor. Yani biz o tabiattaki pazarlıkta kaybetmiş oluyoruz. Pazarlıkta “Yiyecek girsin, ince olsun, bu incecik hudut korusun” diyor ancak biz ona uygun yiyecekleri vermeyince o ince hudut, delikler açılınca onda; içeriye sindirilmemişler, olağanda almayacağı bakteriler, olağanda tahminen bedenden atacağı maddeler de giriyor.
Çiğneme suratını uzat
Teknik ayrıntılara bakarsak bunun için ağızdan başlayacaksın. Evvel çiğnemeyi artıracaksın. Mide asidi eksikliği çok oluyor. Bunu da telafi ediyorum. Bir tam limonu sıktır, tam limon suyu. Bir o kadar da su ekle. O senin yemeğin yanında içeceğin olsun. Sindirim rahatlar. Yani bütün bu taraf ne istiyor? “Bazı vakitler beni boş bırak, başka vakitte besle. Beslerken işte tabiattaki haline yakın şeyleri seç, işlenmişleri seçme. Çiğneme suratını uzat. Benim bakterilerimi de besleyecek lifli şeyler ye. Benim enzimlerimi yormayacak kadar haşlanmış besinler ye.”
Bu belirtiler varsa dikkat
“Yediğim her şey gaz yapıyor. Su içsem gaz yapıyor. Sindiremiyorum” işte bu çiğ sindirememek olabilir. Unlu yediğimde parmaklarıma kadar şişiyorum. Ya da işte bir süt içsem ben çabucak ishalim, tuvaletteyim” falan üzere buralardaki kıssalar varsa altında aslında orada işler ufaktan bozulmuştur.
Bağırsak konusu sızdıran olsun, geçirgen olsun, SİBO olsun, IBS olsun, ne olursa olsun bağırsak konusu bir filtre sıkıntısıdır. Bağırsaktaki o incecik hücreciklerin birbirlerine dayanıklı, yapışık ve güçlü bir bariyer oluşturmaları birinci kuraldır. Zira bariyer varsa sorun daha az olacak. Şimdi biz yiyecekleri yedik, sindirdiğimizi sindirdik. Sindiremediğimiz kalın bağırsağa gitti. Posa denen, bizim dışkıyla atacağımız bir kalabalık var orada. Orada da bakteriler var. Bizim sindiremediklerimiz onlara yemek. Onlar yiyorlar. İşte o bizim yemek artığımızı verdiğimiz bakterinin ürettiği şeyle besleniyorlar. Yani bizim yemek artıklarıyla beslenen bakterilerin ürettiği eserler, onların bize ödediği kira. Zira o maddeyle besleniyor bağırsak, benim yediğimle değil.
Şu takipleri yapabilirsiniz
Şimdi hususla ilgili; birinci, bu bariyerlerin güzelleşmesine müsaade vermek için bu hafta kaç sefer akşam 5’ten sonra yemeği kesip gece 11’den evvel uyudun? Zira kötüyü düzeltmek daha büyük bir güç. Bence en kıymetlisi bu. İkinci bahis: Bu hafta ne kadar hakikaten içinde gluten olmayan şeyleri yeme deneyimi, yememe deneyimi yapıp da “Böyle yüzüğüm bollaştı, ayakkabım küçüldü” üzere bir yararları ölçtün? Bir de bağırsak sistemin günlük nasıl çalışıyor, üzere takipleri yapabilirsiniz.