Migren, kan damarlarının daralması sonucu başın bir tarafında zonklayan şiddetli bir ağrı ile ortaya çıkan baş ağrısı tipidir.
Stresten hormonal değişime, güçlü kokulardan birtakım yiyecek içeceklere kadar tetikleyicisi vardır. Toplumumuzda yaygın görülen ve ömür kalitesini olumsuz etkileyen bu hastalık bayanlarda erkeklere oranla daha sık görülür.
‘’Migren atağı şimdi başlamadan bedenin verdiği sinyaller fark edildiğinde süratlice tedbir almak, atağı büsbütün durdurabilir yahut şiddetini önemli oranda azaltabilir’’ diyen Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Derya Uludüz şu bilgileri paylaştı…
Prof. Dr. Derya Uludüz
NE YAPILMASI GEREKİR?
Boyunda hafif bir gerilme, gözlerde dolgunluk hissi, esneme, huzursuzluk ya da yorgunluk… İşte bu anlar dikkate alınarak, çabucak harekete geçilmelidir.
– İlk yapılacak şeylerden biri bulunduğunuz ortamı değiştirmektir. Mümkünse camı açın, pak hava alın. Beynin oksijenlenmesi migrenli beyin için çok değerlidir. Kapalı, havasız ortamlarda ağrı daha kolay derinleşir.
– Sonra çabucak kendinize şu soruyu sorun: En son ne zaman su içtim? Susuzluk migrenin en sık fakat en çok atlanan tetikleyicisidir. Bir bardak suyu yavaş yavaş içmek bile bazen ağrının şiddetini azaltabilir.
– Eğer uzun müddettir açsanız, bu durum da atağı tetiklemiş olabilir. Küçük bir atıştırmalık (bir avuç kuruyemiş, birkaç zeytin, bir elma) kan şekerini dengeleyerek migrenli beynin sakinleşmesine yardımcı olur.
– Ekranlardan uzaklaşın. Telefon, bilgisayar ve televizyon migren atağını kötüleştirir. Gözleri zorlayan daima ışık ve ikaz alan beyin daha da gerilir.
– Mümkünse sessiz, loş bir odaya geçin. Işığı kısın, sesleri azaltın. Migrenli beyin sakinliği sever. Yatıp dinlenmek birçok vakit en gerçek adımdır. Uyuyamasanız bile gözleri kapatıp uzanmak, beynin ikaz yükünü azaltır. Enseye ya da alına hafif serin bir uygulama yapmak birtakım şahıslarda rahatlatıcı olabilir.
– Bir öbür değerli lakin sık unutulan nokta: çene ve omuzlar. Atak yaklaşırken birçok kişi farkında olmadan dişlerini sıkar, omuzlarını yukarı kaldırır. Çeneyi hür bırakmak, omuzları şuurlu olarak gevşetmek ve birkaç derin nefes almak migren eşiğini yükseltir.
– Nefesdemişken… Süratli ve yüzeysel nefes yerine, burundan yavaşça alıp ağızdan uzun uzun vermek hudut sistemine tehlike yok iletisi gönderir. Bu bile tek başına atağın şiddetini azaltabilir.
BAŞ AGRILARI
Hangi antrenmanlar yarar sağlar?
Yapılan araştırmalar migrene hafif antrenmanların uygun geldiğini göstermektedir. Bu çeşit idmanlar migren ataklarının sıklık ve şiddetini azaltabilir ve migrenin esirgeyici tedavisinde yararlı olabilir. Migren ağrılarınız varsa sizi çok fazla yormayacak, yürüyüş, yüzme, ip atlama üzere aerobik idmanları tercih edebilirsiniz.
Yapılmaması gereken 4 hata
Migrenatağı başladığında çoğumuz panikle yanlış şeylere yöneliriz. Halbuki kimi alışkanlıklar, düzgün niyetle yapılsa bile ağrıyı daha da uzatabilir. İşte migren atağında en sık yapılan ve kaçınmanız gereken yanlışlar:
1 – ‘Biraz daha dayanayım’ diyerek kendini zorlamak: Toplantıyı bitireyim, bir işi daha halledeyim, sonra dinlenirim’’ Maalesef migren bunları sevmez. Atağın birinci sinyallerini görmezden gelmek, ağrının daha güçlü gelmesine sebep olur. Migren geldiğinde durmak bir lüks değil, tedavinin bir modülüdür.
2 – Ekrana bakmaya devam etmek: Telefon, bilgisayar ya da televizyon… ‘’Belki dikkatim dağılır’’ diye ekrana bakmak migrenli beyin için yapılabilecek en yanlış şeylerden biridir. Işık, hareket ve ses beyni daha fazla uyarır ve ağrıyı derinleştirir.
3 – Aç ya da susuz kalmayı sürdürmek: Atak sırasında su içmeyi unutmak ya da midem bulanıyor diye hiçbir şey yememek migreni kötüleştirir. Bir bardak su içmek ve küçük bir atıştırmalık almak birden fazla vakit ağrının şiddetini azaltır.
4 – Gürültülü, kalabalık ortamlarda bulunmak: Migren atağı sessizlik ister. Gürültü, yüksek sesli konuşmalar, kalabalık ortamlar hudut sistemini daha da gerer. Mümkünse sessiz, loş ve sakin bir alana geçmek en hakikat adımdır.