Sosyal medyada şahsî hesaplardan yapılan alkollü paylaşım ve fotoğrafların türel boyutu, Artvin ve Muğla’da peş peşe yaşanan olayların akabinde tekrar tartışmaya açıldı. Artvin’in Hopa ilçesinde arkadaşlarıyla kurduğu çilingir sofrasından fotoğraflar paylaşan 67 yaşındaki emekli Şükrü Mısırlıoğlu’na, Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı tarafından 82 bin 244 lira idari para cezası kesildi. Misal bir ceza haberi de Muğla’nın Menteşe ilçesinden geldi. Sinema oyuncusu Yiğit Dören’e de sosyal medyada paylaştığı fotoğraf ve görüntülerde bir alkollü içki markasının görünmesi münasebet gösterilerek tekrar 82 bin 244 lira idari para cezası verildi. Yaşanan gelişmeler, “Instagram’da yahut öteki platformlarda alkol görseli paylaşmak ceza getirir mi?” sorusunu kamuoyunun odağına yerleştirdi.
KİŞİSEL HESAPTAN YAPILAN PAYLAŞIMLAR REKLAM SAYILDI
Mısırlıoğlu’nun elinde alkollü içki şişesiyle ve arkadaşlarıyla kurduğu sofra masasında çekilen fotoğraflarını inceleyen bakanlık, görselleri “alkollü içkilerin reklamı ve tüketicilere yönelik tanıtımı” kapsamında kıymetlendirdi. Fotoğraflardan birine “Rakı, salata, inek yoğurdu, hepsi bu” notunu düşen Mısırlıoğlu’nun avukatı, paylaşımın ticari bir hedef, marka tanıtımı yahut reklam geliri taşımadığını belirterek karara itiraz etti.
Muğla’da tıpkı cezaya çarptırılan oyuncu Yiğit Dören de karara reaksiyon göstererek Muğla Nöbetçi Sulh Ceza Hakimliğine başvurdu. Vergisini ödeyerek satın aldığı eseri tüketirken arkadaşlarıyla anı kalması maksadıyla paylaşım yaptığını belirten Dören, bir alkol firmasının sahibi yahut çalışanı olmadığını, hakkındaki değerlendirmenin yersiz olduğunu savundu. Dören ayrıyeten, YENİ Parti’nin logosunun bir alkol markasına benzetilmesi üzerine siyasetçiler ve sosyal medya kullanıcıları tarafından yapılan kolaj paylaşımlarını hatırlatarak, verilen cezaların herkese eşit biçimde uygulanıp uygulanmadığını sorguladı.
MEVZUAT NE DİYOR: SOSYAL MEDYADA ALKOL PAYLAŞMAK CEZA GETİRİR Mİ?
Türkiye’de 4250 sayılı Kanun’un 6’ncı maddesi ve Tarım ve Orman Bakanlığının 2026 yılı ceza cetveli uyarınca, alkollü içkilerin her ne suretle olursa olsun reklamı ve tüketicilere yönelik tanıtımı yasaklanıyor. Lakin bir paylaşımın ceza alıp almayacağı konusunda içeriğin niteliği belirleyici oluyor. Paylaşımda bir markanın şuurlu olarak öne çıkarılması, eserin satın alınmasına yahut tüketilmesine teşvik eden sözlerin kullanılması, yer tanıtımı yapılması ya da ticari bir iş birliğinin bulunması durumunda idari yaptırımlar uygulanabiliyor.
TİCARİ İÇERİKLER VE KİŞİSEL FOTOĞRAFRASINDAKİ FARK
Instagram ve YouTube üzere mecralarda tüketimi özendirici yahut markaları öne çıkarıcı paylaşımlara yönelik kontroller sürüyor. Gerçekten Reklam Kurulu’nun 2025 yılı kararlarında, alkol markalarını açıkça gösteren ve tüketimi teşvik eden bir şenlik hesabına 863 bin 580 lira ceza verilerek reklamları durdurulmuştu. Hopa ve Muğla’daki olaylarda ise cezaların ticari işletmelere yahut kampanyalara değil, direkt sıradan ferdî hesaplara kesilmiş olması hukuksal tartışmanın ana noktasını oluşturuyor. Paylaşımların özel hayatın kapalılığı mi yoksa mevzuata ters bir tanıtım mı sayılacağına mahkemeler karar verecek.