Kısa Dalga muhabiri Canan Coşkun tarafından hazırlanan ve milletlerarası araştırma ağı Lighthouse Reports öncülüğünde yürütülen “Vize İmparatorluğu” yazı dizisi, İstanbul 9. Sulh Ceza Hakimliği’nin 1 Haziran 2026 tarihli ve 2026/5576 sayılı kararıyla erişime engellendi.
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından Kısa Dalga’ya bildiri edilen kararda, erişim mahzurunun 5651 sayılı Kanun’un 8/A hususu kapsamında alındığı belirtildi. Kelam konusu unsur, “yaşam hakkı ile bireylerin can ve mal güvenliğinin korunması, ulusal güvenlik ve kamu sisteminin korunması, cürüm işlenmesinin önlenmesi yahut genel sıhhatin korunması münasebetleriyle erişim pürüzü kararı verilmesine” imkan tanıyor.
KÜRESEL ARAŞTIRMANIN TÜRKİYE AYAĞI: MEVLÜT ÇAVUŞOĞLU İLE İRTİBATLARI ELE ALINDI
“Vize İmparatorluğu” evrakı, devletlerin vize müracaat süreçlerini özel şirketlere devretmesiyle ortaya çıkan sistemi inceleyen memleketler arası araştırmanın Türkiye ayağını oluşturuyordu.
Lighthouse Reports öncülüğünde 12 ülkeden 14 medya kuruluşunun iş birliğiyle hazırlanan araştırmada, VFS Küresel’in müracaat sahiplerinin birçok vakit muhtaçlık duymadığı ek hizmetlerden yüksek gelir elde ettiği, kimi ülkelerde bu hizmetlerin isteğe bağlı olmaktan çıkarılarak müracaat sürecinin fiili bir modülü üzere sunulduğu savlarına yer verildi. Araştırmada ayrıyeten randevu sistemleri, premium salonlar, kısa ileti bildirimleri, kurye, evrak tarama ve çıktı alma üzere hizmetlerin müracaat sahipleri açısından ek maliyet yarattığına işaret ediliyor.
Kısa Dalga’da yayımlanan Türkiye kısmında ise VFS Küresel’in Türkiye operasyonları, Gateway Management şirketi ile şirket sahibi Halis Ali Çakmak’ın iş münasebetleri ve eski Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ile kontakları ele alınmıştı.
İYİ PARTİLİ DALGIN’DAN SORU ÖNERGESİ
Erişim manisi kararının ardından İYİ Parti Balıkesir Milletvekili Burak Dalgın, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığı’na soru önergesi verdi.
Dalgın, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının Avrupa Birliği ve Schengen ülkelerine yönelik vize müracaatlarında yaşadığı sıkıntıların uzun müddettir kamuoyunun gündeminde olduğunu belirterek, araştırmada VFS Küresel’in müracaat sahiplerini yüksek maliyetli ek hizmetlere yönlendirdiği, kimi hizmetlerin fiilen zaruriymiş üzere sunulduğu, bot hesaplar ve dış acenteler aracılığıyla randevuların bloke edilerek sonradan satıldığı ve ferdî bilgilerin korunması ile yolsuzluk argümanları bakımından önemli riskler bulunduğunun ileri sürüldüğünü kaydetti. Dalgın, “Vize sorunu artık sadece idari bir aksaklık değil, geniş bir kesitin seyahat özgürlüğünü, ekonomik bağlantılarını, kültürel temaslarını ve eğitim imkanlarını direkt etkileyen yapısal bir probleme dönüşmüştür” tabirlerini kullandı.
RSF’DEN REAKSİYON: GAZETECİLİĞİ DURDURMAK İÇİN HER YOL MÜBAH
Karara bir reaksiyon de Hudut Tanımayan Gazeteciler (RSF) Türkiye Temsilcisi Erol Önderoğlu’ndan geldi. Önderoğlu yaptığı açıklamada, “Kısa Dalga’nın ‘Vize İmparatorluğu’ araştırma evrakına ‘milli güvenlik ve kamu tertibinin korunması’ ismine getirilen erişim manisi kararı sansürün Türkiye’de vardığı acınası trajikomik halini yansıtıyor. Anlaşılan gazeteciliği durdurmak için her yol mübah” değerlendirmesinde bulundu.