Elazığ’da 2022 yılında gerçekleştirilen ve Cumhuriyet tarihinin en büyük maden rezerv ihalelerinden biri olarak gösterilen bakır madeni alanıyla ilgili yeni bir tartışma gündeme geldi. Cengiz Holding bünyesindeki Port Madencilik Ticaret A.Ş.’nin 2 milyar 205 milyon TL bedelle aldığı alandan çıkarılacak bakır konsantresinin Gezin Tren İstasyonu etrafında depolanmasının planlanması, bölge halkının reaksiyonuna yol açtı.
Elazığ’ın Maden ilçesine bağlı Gezin beldesinde düzenlenen protestoya CHP Elazığ Milletvekili Gürsel Erol, CHP ve İYİ Parti vilayet örgütleri ile çok sayıda yurttaş katıldı. Protestoda, depolama alanının doğal SİT statüsündeki Hazar Gölü Havzası içerisinde yer aldığına dikkat çekildi.
“DOĞAL ÖMÜR VE TARIM ALANLARI TEHDİT ALTINDA”
Bölge halkı ve etraf örgütleri, maden alanlarından çıkarılan bakır konsantresinin çeşitli kimyasal süreçlerden geçirildiğini ve taşınma sürecinde önemli çevresel riskler barındırdığını belirtti. Açıklamalarda; muhtemel sızıntı, tozuma ve kazaların ağır metal kirliliğine yol açabileceği, bunun da Hazar Gölü Havzası, Bermaz Ovası ve etraftaki tarım alanlarını tehdit ettiği söz edildi.
Elazığ Kent Kurulu, Madenliler Derneği, Sivriceliler Derneği, Hazar Gölü ve Etrafını Müdafaa Derneği ile Etraf Mühendisleri Odası Diyarbakır Şubesi tarafından yapılan ortak açıklamada, Gezin Tren İstasyonu etrafındaki yükleme ve sevkiyat çalışmalarının kamuoyunda büyük dert yarattığı belirtildi.
“HAZAR GÖLÜ KORUNMASI GEREKEN BİR TABİAT MİRASI”
İlçe sakinleri ismine açıklama yapan CHP Elazığ Vilayet Genel Meclis Üyesi Suat Ören, Hazar Gölü Havzası’nın sırf Elazığ’ın değil Türkiye’nin kıymetli doğal zenginliklerinden biri olduğunu söyledi. Ören, “Bizler istihdama ve üretime karşı değiliz. Lakin üretim ve lojistik faaliyetlerinin yürütüleceği alan belirlenirken tabiatın, tarımın, turizmin ve insan sıhhatinin yok sayılmasına sessiz kalamayız” dedi. Hazar Gölü etrafının doğal SİT alanı olduğuna dikkat çeken Ören, ağır sanayi ve maden nakliyeciliği faaliyetlerinin bölgenin muhafaza statüsüyle çeliştiğini tabir etti.
“AĞIR METALLER TOPRAĞI VE SUYU KİRLETECEK”
Maden sevkiyatı sırasında ortaya çıkacak toz ve kimyasal kirleticilerin rüzgâr yoluyla ormanlık alanlara ve tarım yerlerine taşınacağını belirten Ören, şu ikazlarda bulundu:
“Toprağa çökecek ağır metaller ziraî üretimin kalitesini düşürecek, uzun vadede doğayı tahrip edecektir. Çileğimizi, fasulyemizi ve emeğimizi kaybetme riskiyle karşı karşıyayız.”
Yağışlarla birlikte maden atıklarının yer altı sularına ve Hazar Gölü’ne karışabileceğini tabir eden Ören, bunun hem canlı ömrünü hem de bölge halkının sıhhatini tehdit edeceğini söyledi.
“TURİZM BÜYÜK DARBE ALACAK”
Doğu ve Güneydoğu Anadolu’nun kıymetli turizm merkezlerinden biri olan Hazar Gölü’nün maden nakliyeciliği nedeniyle büyük ziyan göreceğini belirten yurttaşlar, plajlar, kamp alanları ve doğal ömür alanlarının kamyon trafiği, egzoz dumanı ve toz altında kalacağını söz etti. Bölge halkı, yıllardır sürdürülen turizm yatırımlarının ve “mavi bayrak” maksadının de risk altında olduğunu lisana getirdi.
ÇED SÜRECİ İÇİN ÇAĞRI
Çevre örgütleri ve yurttaşlar, projeye ait ÇED süreçlerinin bağımsız bilim insanları ve meslek odalarının iştirakiyle yine değerlendirilmesini istedi. Açıklamada, “Hazar Gölü bir maden lojistik alanı değil, korunması gereken bir tabiat mirasıdır” denilerek yetkililere projeden vazgeçilmesi daveti yapıldı.