Mutfak yahut banyo duvarlarında sinsice beliren koyu renkli lekeler, konut sahipleri tarafından ekseriyetle “alt tarafı yemek buharı” denilerek geçiştiriliyor lakin uzmanlar uyarıyor: O leke kolay bir rutubet mi, yoksa boyanın arkasından sızan tehlikeli bir su kaçağı mı? Yapı bilimciler ve mimarlar, bu ayrımı profesyonel dayanak almadan, yalnızca bir modül alüminyum folyo kullanarak 24 saatte çözmenin mümkün olduğunu belirtti.
İşte konutta kolay kolay uygulanabilecek o prosedür ve duvar neminin arkasındaki bilinmeyen tehlikeler:
BİLİMSEL OLARAK KANITLANDI
Chalmers Teknoloji Üniversitesi’nden mühendis Mohamad Kharseh ve takımının yayımladığı bir yapı tahlili çalışması, alüminyum folyonun duvarlardaki nem kaynağını tespit etmede en tesirli ve en ucuz izleme sistemi olduğunu ortaya koydu. Uzmanlar, lekenin üzerine yapıştırılan folyonun o bölgedeki hava akışını ve buharlaşmayı büsbütün keserek nemi hapsettiğini, bu sayede suyun nereden geldiğine dair net bir delil sunduğunu belirtti.
TEST NASIL UYGULANIR?
Masrafsız ve süratli olan bu testi konutta uygulamak için yalnızca alüminyum folyo ve güçlü bir banta gereksiniminiz var: Kuşkulu bölgeyi kuru bir bezle büsbütün kurulayın. Yaklaşık 30 santimetrelik bir folyo karesini lekenin üzerine kapatın ve hava sızdırmayacak biçimde tüm kenarlarını sıkıca bantlayın. Folyoya hiç dokunmadan 24 ila 48 saat arasında bekleyin.
Süre dolduğunda folyoyu dikkatlice sökün ve her iki yüzeyini de inceleyin. Ortaya çıkan tablo, konutunuzdaki sorunun kaynağını direkt ele veriyor:
– Duvara bakan taraf ıslaksa; su, duvarın içinden, yani patlak bir borudan, çatı akıntısından yahut dış cephe çatlağından geliyor demektir. Bu durum acil müdahale gerektiren bir tesisat sorununa işaret eder.
– Odaya bakan taraf ıslaksa, duvarınız iç yerin neminden ötürü “terliyor” demektir. Çoklukla yetersiz havalandırma, banyo buharı yahut yemek pişirilmesi sebebiyle oluşur.
– Her iki taraf da ıslaksa, meskeninizde hem içeriden hem dışarıdan kaynaklanan ikili nem sorunu var demektir.
– Folyo kuru ancak leke duruyorsa, nem kalıcı değildir; hava durumuna, yağmura yahut dönemsel mesken içi aktivitelere bağlı olarak değişiyordur.
Folyoyu söktüğünüzde duvarda “efloresans” ismi verilen tebeşirimsi beyaz tozlar görüyorsanız, bu durum suyun taş yahut tuğla dokusuna kadar sızıp mineralleri yüzeye taşıdığını gösterir.
SAĞLIK ÖRGÜTLERİNDEN ‘HAFİFE ALMAYIN’ UYARISI YAPILDI
Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), nemli binaların ve duvar arkalarında büyüyen saklı küflerin insan sıhhati üzerindeki yıkıcı tesirlerine dikkat çekiyor. Yapılan araştırmalar, nemli konutlarda yaşayan bireylerde astım, hırıltılı teneffüs, alerji ve önemli teneffüs yolu enfeksiyonu riskinin katlandığını gösteriyor.
ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA) ise zamanlama konusunda uyarıyor: “Bir sızıntı gerçekleştikten sonraki birinci 24 ila 48 saat içinde alan kurutulmazsa küf oluşumu kaçınılmazdır. Nem denetimi, küf denetiminin anahtarıdır.”