George Mason Üniversitesi’ndeki bilim insanlarının incelediği senaryoya nazaran, Carrington Olayı’na benzeri şiddette aşırı bir güneş fırtınası, ABD’de geniş çaplı elektrik kesintilerine yol açabilir. Böyle bir olayın yaklaşık 5,1 milyon kişiyi elektriksiz bırakabileceği iddia ediliyor.
22 EYALETTE ELEKTRİK KESİNTİSİ RİSKİ
Araştırmacılar, son derece güçlü bir jeomanyetik fırtınanın ABD’nin 22 eyaletinde elektrik altyapısını etkileyebileceğini belirtiyor. Wisconsin, Minnesota, New York, New Jersey ve Virginia’nın da aralarında bulunduğu kuzey ve kuzeydoğu eyaletleri en yüksek risk taşıyan bölgeler arasında gösteriliyor.
Güneş’ten uzaya büyük ölçüde yüklü parçacık saçılmasıyla oluşan güçlü fırtınalar, Dünya’nın manyetik alanıyla etkileşime girdiğinde yer yüzeyinde elektrik akımlarının oluşmasına sebep olabiliyor. Bu akımlar, uzun yüksek tansiyon çizgilerine ulaşarak elektrik şebekesinde önemli yük oluşturabiliyor.
135 BİN İŞLETME DE ETKİLENEBİLİR
Aşırı yüklenmenin büyük transformatörlerde arızalara ve zincirleme kesintilere yol açabileceği belirtiliyor. Araştırmanın senaryosuna nazaran yaklaşık 5,1 milyon kişinin yanı sıra 135 bin işletme de elektrik kesintisinden etkilenebilir.
Trafik ışıkları, asansörler, bağlantı sistemleri ve ulaşım altyapısında yaşanabilecek kesintilerin yanı sıra işletmelerin soğutma sistemleri de devre dışı kalabilir.
EKONOMİK KAYIP MİLYARLARCA DOLARI BULABİLİR
Böyle bir senaryoda işletmelerin direkt kaybının günlük en az 980 milyon dolar olabileceği hesaplandı. Faaliyetlerin durmasından kaynaklanacak toplam ekonomik kaybın ise en berbat senaryoda günlük yaklaşık 1,8 milyar dolara ulaşabileceği iddia ediliyor.
1859’da yaşanan Carrington Olayı, güçlü güneş fırtınalarının teknoloji üzerindeki tesirini gösteren en değerli örneklerden biri olarak kabul ediliyor. O devirde telgraf sistemlerinde önemli aksaklıklar yaşanmıştı.
Günümüzde elektrik ve elektronik sistemlere bağımlılığın çok daha yüksek olması sebebiyle benzeri büyüklükteki bir fırtınanın tesirlerinin çok daha geniş olabileceği belirtiliyor.