Türk mühendisler Dilara Türkeş ve Emir Alapala, dünya genelinde 55 milyondan fazla insanı etkileyen Alzheimer hastalığına karşı ‘Reminiscent’ ismini verdikleri akıllı kolyeyi geliştirdi. Babaannesinin hastalık sürecinden yola çıkan Türkeş ve Alapala’nın icadı, 2026 James Dyson Ödülü’nün Türkiye birincisi seçildi. Üzerinde hastanın irtibat ve tıbbi bilgilerini barındıran, 16 milimetrelik kompakt devresiyle muhakkak aralıklarla soğuk koku buharı salgılayarak hafıza merkezini uyaran yerli buluş, 4 Kasım’da düzenlenecek dünya finalinde Türkiye’yi temsil edecek.
BABAANNESİNİN HASTALIĞINDAN YOLA ÇIKTI
Projenin çıkış noktasına ait bilgi veren Dilara Türkeş, “Her şey babaannemin yaşadığı güçlü Alzheimer sürecine şahit olmamla başladı. Hafızanın vakitle silikleşmesine karşı ne yapabileceğimizi düşünürken koku duyusuna odaklandık” tabirlerini kullandı.
Koku sisteminin hafıza üzerindeki tesirine değinen Emir Alapala ise şunları söyledi:
“Lise yıllarında kullandığımız bir parfümün kokusunu yıllar sonra duyduğumuzda anıların zihinde canlanması bize ilham verdi. Bilimsel araştırmalar da kokunun beyindeki ana merkezi en süratli uyardığını doğrulayınca projeyi başlattık.”
16 MİLİMETRELİK DEVREYLE OTONOM ÇALIŞIYOR
Dünya Sağlık Örgütü datalarına nazaran dünya genelinde 55 milyondan fazla Alzheimer hastası bulunuyor ve her yıl yaklaşık 10 milyon yeni hadise ekleniyor.
Hastaların boyunlarında taşıyabileceği ergonomik yapıda tasarlanan kolyenin üzerinde hastanın adı, kan grubu ve yakınının bağlantı numarası yer alıyor. Aygıtın teknik özelliklerine ait bilgi veren Alapala, “Sistemi 16 milimetrelik kompakt bir devreye sığdırdık. Aygıt tertipli aralıklarla soğuk koku buharı salgılayarak büsbütün otonom biçimde çalışıyor” dedi.
HEDEF DÜNYA FİNALİ VE SERİ ÜRETİM
Türkiye birinciliği elde eden ‘Reminiscent’ akıllı kolyeli projesi, 4 Kasım’da düzenlenecek James Dyson Ödülü Dünya Finali’nde Türkiye’yi temsil edecek. Genç mühendisler, müsabakanın akabinde yatırımcı takviyesiyle aygıtı seri üretime geçirmeyi hedefliyor.