Gurbetçi D.O. ve E.O. çifti, yaşadıkları Belçika’da mahkeme kararıyla boşandı. E.O, kararın Türkiye’de de geçerli olması için Eskişehir 5. Aile Mahkemesi’nde dava açtı.
Mahkeme, yabancı mahkeme kararının ve katılaşma şerhinin karekodlu dokümanlarla sunulmasının ilgili kanunda belirtilen onaylı doküman kaidesini karşılamadığı görüşüne vardı.
Uluslararası onaylı evrakın aslının evraka sunulmaması üzerine Eskişehir 5. Aile Mahkemesi davanın reddine karar verdi.
Davacı tarafın itirazıyla evvel istinafa, daha sonra Yargıtay’a taşınan mahallî mahkemenin kararı, Yargıtay 2. Hukuk Dairesince onandı.
“Vatandaşlarımızın dokümanlarını metoduna uygun halde hazırlamaları gerekiyor”
D.O’nun avukatı Aslıcan Özgür İleli, kararın yurt dışında boşanan ve mahkeme kararlarının Türkiye’de tanınmasını isteyen vatandaşlar açısından kıymet taşıdığını söyledi.
Davanın, yurt dışında verilen bir boşanma kararının Türkiye’de tanınması talebiyle müvekkiline karşı açıldığını belirten İleli, davacı tarafın yabancı mahkeme kararını ve katılaşma şerhini karekodlu dokümanlar halinde mahkemeye sunduğunu anlattı.
İleli, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca yabancı mahkeme ilamının, kararı veren ülkenin makamlarınca usulen onanmış aslının yahut kararı veren yargı organınca onanmış örneğinin ve onanmış çevirisinin sunulması gerektiğini tabir etti.
Yerel mahkemenin, sunulan karekodlu evrakları kâfi bulmadığını lisana getiren İleli, şöyle devam etti:
“Biz de karşılık dilekçemizde Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 53. maddesini destek göstererek evrakların yordamına uygun sunulmadığını belirttik. Karşı tarafın itirazı üzerine belge evvel istinafa akabinde Yargıtay’a taşındı. Yargıtay da mahallî mahkemenin kararını onadı. Dijital ve karekodlu uygulamaların, kanunun aradığı onaylı evrak kaidesini ortadan kaldırmayacağı yönünde karar verilmiş oldu.”
İleli, Yargıtay kararının bilhassa yurt dışında boşanan Türk vatandaşlarının Türkiye’deki tüzel süreçleri bakımından kıymet taşıdığını, yabancı mahkemelerden alınan dokümanların Türkiye’deki yasal kaidelere uygun biçimde sunulması gerektiğini belirterek, kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Dijitalleşme çağındayız. Daha evvel gördüğümüz davalarda karekodlu evrakların kabul edildiği de oldu lakin bu davada karekodlu evraklar kâfi görülmedi. Bu sebeple kararın emsal niteliği taşıdığını düşünüyoruz. Yurt dışında boşanarak Türkiye’de tanıma süreci yaptırmak isteyen vatandaşlarımızın dokümanlarını yoluna uygun halde hazırlamaları gerekiyor.”
Yurt dışında resmi süreçlerin büyük ölçüde elektronik ortamda yürütüldüğüne dikkati çeken İleli, kimi ülkelerde fiziki dokümanlar yerine karekodlu ve elektronik imzalı evrakların kullanıldığını kelamlarına ekledi.