Son devirde mikro sarsıntı hareketliliği yaşanan Marmara ile ilgili jeoloji mühendisi Prof. Dr. Osman Bektaş’tan ezber bozan bir çıkış geldi.
Sözcü TV’de ‘Haber Bülteni’ programında Gülinay Selçuk’un sorularını yanıtlayan Osman Bektaş, Marmara’daki son sismik hareketlilik ve mümkün İstanbul sarsıntısına dair açıklamalarda bulundu.
İstanbul’un zelzele tehlikesi taşıdığı hatırlatmasını yapan Bektaş, Orta Marmara’da son iki aylık süreçte AFAD bilgilerine nazaran 7-8 mikro zelzelenin kaydedildiğini aktardı.
‘İKİ OLASILIK VAR’
Söz konusu hareketliliğin iki farklı formda değerlendirilebileceğini tabir eden Bektaş, şunları söyledi:
“Birincisi, Orta Marmara’daki fayın yavaş kayarak güç boşaltıyor olmasıdır. Bu mikro sarsıntılar de bu doğal sürecin bir kesimi olabilir.
İkinci mümkünlük ise fayın kilitli olan bir kısmının yavaş yavaş kırılmaya başlamasıdır. Bizim huzursuz olduğumuz ihtimal de budur.”
‘İŞTE O ZAMAN TEDİRGİN OLMAK GEREKİR’
Bektaş, önümüzdeki 3 ila 7 gün içinde bölgedeki sismik aktivitenin yakından izlenmesi gerektiğini de belirtti.
Deprem uzmanı kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Hangi olasılığın daha güçlü olduğunu söyleyebilmek için bölgedeki sismik aktiviteyi takip etmek gerekiyor.
Bu sebeple dedim ki önümüzdeki bir hafta içinde 3-3.2 büyüklüğündeki sarsıntılar hem sayısal olarak artar hem de büyüklükleri 4-5’e yanlışsız evrilirse, işte o vakit huzursuz olmak gerekir.
Beklenen büyük İstanbul sarsıntısı ya da onun öncesinde daha büyük bir sarsıntı kelam konusu olabilir.”
‘SİSMİK HAREKETLİLİK DEVAM EDİYOR’
Geçtiğimiz yıl Silivri’de meydana gelen 6,2 büyüklüğündeki zelzeleye de değinen Osman Bektaş, “Deprem hem doğuya, yani İstanbul tarafına, hem de batıya hakikat gerilim transferi yaptı. Batıda 1912 Depremi’nin kırdığı bölge bulunuyor. Bu zelzele İstanbul’a gerçek ilerlerken Orta Marmara Çukuru’nda durdu” dedi.
‘7’DEN BÜYÜK DEPREME HAZIRLANILMALI’
Bektaş kelamlarını şöyle noktaladı:
“Bugünkü sismik datalar ve zelzele parametreleri değerlendirildiğinde, beklenen zelzelenin 7.4’ten fazla 7’nin altında olma mümkünlüğü daha yüksek görünüyor.
Ancak biz her vakit şunu söylüyoruz: Yeni sarsıntı tehlikesi 7’nin altında olabilir lakin İstanbul kesinlikle 7’den büyük bir sarsıntıya nazaran hazırlanmalıdır.
İstanbul Türkiye’nin en büyük metropolü. Nüfusu ve ekonomik tartısı dikkate alındığında, olabilecek en büyük zelzeleye nazaran hazırlıklı olmak zorundayız.
Benim şahsî değerlendirmem, yeni memleketler arası yayınlar birlikte ele alındığında İstanbul’u tehdit edebilecek sarsıntının, 1935 Marmara Adası, 1963 Adalar ve 2025 Silivri zelzeleleri üzere 6’nın üzerinde fakat 7’nin altında olma mümkünlüğünün daha yüksek olduğu yönündedir.
Ancak tekrar ediyorum; bunun için gevşekliğe kapılmamak gerekir. İstanbul’un yapı stokunun süratle kentsel dönüşüme girmesi ve zelzeleye karşı hazırlık çalışmalarının sürdürülmesi kuraldır. Bilim insanları farklı senaryolar ortaya koyabilir. 1999’daki sarsıntı senaryoları artık yeniliğini yitirmiştir. Günümüzde milletlerarası bilimsel yayınlar doğrultusunda yeni senaryolar üretilmelidir. Fakat hangi senaryo olursa olsun, İstanbul hiçbir vakit riske atılmamalı ve en üst seviyede zelzeleye hazırlıklı tutulmalıdır.”