Bakanlık, taşınmaz ve taşıt duyurularında dolandırıcılık hadiselerinin önlenmesi, geçersiz duyuruların, spekülatif fiyat artışlarının ve tüketici mağduriyetlerinin önüne geçilmesi emeliyle EİDS sistemini devreye almıştı.
Bu kapsamda duyuru platformlarına kimlik ve yetki doğrulama yükümlülükleri getirildi. İnternet ortamında faaliyet gösteren duyuru platformları EİDS’e entegre edilerek bu platformlarda yayımlanan duyurularda kimlik ve yetki doğrulamalarının zarurî olarak yapılması sağlandı.
Bakanlık, bu kurallara karşıt yapılan paylaşımları yakından takip ediyor.
Düzenleme doğrultusunda, Instagram, Facebook ve WhatsApp üzere platformlarda da doğrulanmış duyuruların paylaşılması gerekiyor. Bu platformlardaki paylaşımları yakından takip eden Bakanlık, EİDS düzenlemelerine ters yayımlanan duyurulara ait gerekli idari yaptırımları devreye alıyor.
Emlak ve galeri işletmelerinin, cezai müeyyidelerle karşılaşmamaları için sosyal medya mecralarında sadece EİDS doğrulaması yapılmış duyuruların linklerini paylaşması, duyuru niteliği taşıyan bağımsız paylaşımlardan kaçınması kıymet taşıyor.
Tüketicilerin da kapora dolandırıcılığı, yetkisiz bireylerin yaptığı satışlar yahut hayali duyurular üzerinden mağduriyet yaşamamak için sosyal medya ve irtibat uygulamalarındaki doğrulanmamış duyurulara prestij etmemesi gerekiyor.
“DOLANDIRICILAR SOSYAL MEDYAYA YÖNELDİ”
Tüketici Hakları Genel Başkanı Ergün Kılıç da sosyal medya platformlarından paylaşılan duyurulara yönelik ikazda bulunarak, piyasa bedelinin çok altında gösterilen fiyatlar ve düzmece hesaplar üzerinden yapılan “kapora dolandırıcılığı” tekniğiyle tüketicilerin mağdur edildiğini söyledi.
Dijital ortamda inançlı alışverişin temel koşulunun “doğrulanabilirlik” ve “hesap verebilirlik” olduğunu belirten Kılıç, Ticaret Bakanlığının emlak ve otomotiv bölümünde devreye aldığı EİDS’nin tüketici haklarını müdafaa ismine ihtilal niteliğinde bir adım olduğunu söz etti.
Kılıç, Anayasa Mahkemesinin, aldığı kararla dijital platformların sorumluluktan kaçma yaklaşımının hukukla bağdaşmadığına hükmettiğini bildirdi.
Milyonlarca bireye ulaşan ve bu duyurulardan reklam geliri elde eden platformların “güvenlik sırf tüketicinin sorumluluğundadır” diyemeyeceğini söyleyen Kılıç, şu değerlendirmede bulundu:
“Dolandırıcılar, duyuru sitelerinde alınan yasal tedbirlerin akabinde kontrolsüz olan sosyal medya mecralarına kaydı. Vatandaşlarımızın bilhassa buradaki duyurulara karşı dikkatli olmaları gerekiyor. Tüketici süreçlerinin büyük kısmının elektronik ortama kayması, sosyal medyada da hami ve ziyanları tazmin edici sistemlerin oluşturulmasını mecburî kılıyor” dedi.
“GERÇEKLİĞİNİ DOĞRULAMADAN ÖDEME YAPMAYIN”
Kılıç, dijital iktisatta aktif kamu kontrolünün koşul olduğunu, reklam sistemlerinin daha sıkı izlenmesi ve uydurma hesapların süratle kapatılması gerektiğini söyledi.
Tüketicilere, duyuru sahibinin kimliğini, taşınmazın yahut aracın gerçekliğini resmi olarak doğrulamadan mutlaka kapora ya da ön ödeme yapmaması ihtarında bulunan Kılıç, şunları kaydetti:
“Özellikle duyuru sahibinin sırf iletileşme uygulamaları üzerinden bağlantı kurmak istemesi ve ‘başkası alıyor, tez et’ diyerek süratli ödeme baskısı yapması en büyük dolandırıcılık göstergesidir. Eseri gözle görmeden, resmi kayıtları incelemeden para göndermeyin. Kuşkulu durumlarda vakit kaybetmeden ilgili kamu kurumlarına başvurun” biçiminde açıklamada bulundu.