Her Böbrek Kitlesi Kanser midir? Böbrekte Kitle Görülürse Ne Manaya Gelir?
Ultrason, tomografi yahut MR incelemesi sırasında böbrekte bir kitle saptanması birçok hasta için kaygı verici bir durumdur.
Hastaların birinci reaksiyonu ekseriyetle benzeridir:
“Böbreğimde kitle çıktı. Kanser miyim?”
Öncelikle bilinmesi gereken en kıymetli nokta şudur:
Böbrekte saptanan her kitle kanser değildir.
Günümüzde görüntüleme formüllerinin yaygınlaşması sayesinde birçok böbrek kitlesi tesadüfen ve erken periyotta saptanmaktadır. Bu kitlelerin kıymetli bir kısmı âlâ huylu olabilir yahut kanser olsa bile erken evrede yakalanmış olabilir.
Bu nedenle böbrekte kitle görülmesi her vakit berbat bir sonuç manasına gelmez.
Böbrek Kitlesi Nedir?
Böbrek kitlesi, böbrek dokusu içerisinde olağan yapıdan farklı görünen bir alan yahut oluşum olarak tanımlanabilir.
Bu oluşum:
- Basit bir kist olabilir
- İyi huylu bir tümör olabilir
- Kanser öncüsü bir lezyon olabilir
- Böbrek kanseri olabilir
Bu nedenle birinci basamakta kitlenin karakterinin yanlışsız formda kıymetlendirilmesi gerekir.
Böbrekte Kitle Ne Kadar Sık Görülür?
Günümüzde ultrason, bilgisayarlı tomografi (BT) ve manyetik rezonans görüntüleme (MR) incelemelerinin sık kullanılması nedeniyle böbrek kitleleri eskisine nazaran çok daha sık saptanmaktadır.
Birçok hasta:
- Bel ağrısı nedeniyle
- Check-up sırasında
- Taş araştırması yapılırken
- Başka bir nedenle çekilen görüntülemelerde
tesadüfen böbrek kitlesi tanısı almaktadır.
Bu durum tıpta “insidental böbrek kitlesi” olarak isimlendirilir.
Böbrek Kistleri Kanser midir?
Hayır.
Böbrekte görülen oluşumların kıymetli bir kısmı kolay böbrek kistleridir.
Basit kistler:
- Sıvı içerir
- İnce duvarlıdır
- Genellikle tedavi gerektirmez
- Çoğu vakit kansere dönüşmez
Bu nedenle her böbrek kitlesi görüldüğünde kanser düşünülmemelidir.
Hangi Kitleler Daha Şüphelidir?
Bazı görüntüleme özellikleri kitlenin daha detaylı değerlendirilmesini gerektirebilir.
Örneğin:
- Solid (katı) yapıda olması
- Kontrast tutması
- Düzensiz sonlara sahip olması
- Kompleks kistik özellikler göstermesi
kanser mümkünlüğünü artırabilir.
Bu durumda ileri incelemeler gerekebilir.
Böbrek Kanseri Belirti Verir mi?
Erken evre böbrek kanserlerinin büyük kısmı hiçbir belirti vermez.
Bu nedenle birçok tümör tesadüfen saptanır.
İleri evrelerde ise:
- İdrarda kan görülmesi
- Yan ağrısı
- Karında kitle hissi
- Açıklanamayan kilo kaybı
- Halsizlik
gibi belirtiler ortaya çıkabilir.
Ancak belirtilerin olmaması kanser olmadığı manasına gelmez.
Böbrekte Kitle Saptanırsa Hangi Tetkikler Yapılır?
Kitlenin özelliklerini anlamak için ekseriyetle:
- Kontrastlı bilgisayarlı tomografi (BT)
- Böbrek MR incelemesi
- Kan testleri
- Gerekli durumlarda ek görüntülemeler
kullanılır.
Amaç kitlenin boyutunu, yerleşimini ve karakterini gerçek formda belirlemektir.
Her Böbrek Kitlesinde Ameliyat Gerekir mi?
Hayır.
Tedavi kararı birçok faktöre nazaran verilir.
Bunlar ortasında:
- Kitlenin boyutu
- Hastanın yaşı
- Genel sıhhat durumu
- Görüntüleme bulguları
- Büyüme hızı
yer alır.
Bazı küçük kitleler faal izlem ile takip edilebilirken, birtakım hastalarda cerrahi tedavi önerilebilir.
Böbrek Kanserinde Böbreğin Tamamı mı Alınır?
Her vakit değil.
Günümüzde maksat mümkün olduğunca sağlıklı böbrek dokusunu korumaktır.
Özellikle uygun hastalarda:
Robotik Parsiyel Nefrektomi
ile sadece tümör çıkarılabilir ve böbreğin geri kalan kısmı korunabilir.
Bu yaklaşım böbrek işlevlerinin korunması açısından değerli avantajlar sağlayabilmektedir.
Küçük Böbrek Kitleleri Daha mı Avantajlıdır?
Genel olarak evet.
Küçük boyutlu ve erken evrede saptanan kitlelerde:
- Böbreği kollayıcı cerrahi mümkünlüğü artar
- Tedavi başarısı yükselir
- Uzun devir sonuçlar daha âlâ olabilir
Bu nedenle erken teşhis büyük değer taşımaktadır.
Böbrek Kitlesi Takip Edilebilir mi?
Bazı hastalarda evet.
Özellikle:
- Küçük boyutlu kitlelerde
- İleri yaş hastalarda
- Ek sıhhat problemleri bulunan kişilerde
aktif izlem seçenekleri kıymetlendirilebilir.
Ancak bu karar kesinlikle üroloji uzmanı tarafından verilmelidir.
Sonuç
Böbrekte kitle saptanması her vakit böbrek kanseri olduğu manasına gelmez.
Basit kistler, âlâ huylu tümörler ve öbür birçok durum görüntülemelerde böbrek kitlesi olarak görülebilir.
Önemli olan kitlenin yanlışsız biçimde kıymetlendirilmesi ve bireye özel bir takip yahut tedavi planı oluşturulmasıdır.
Günümüzde gelişmiş görüntüleme usulleri ve robotik cerrahi teknikleri sayesinde birçok böbrek kitlesi erken devirde muvaffakiyetle tedavi edilebilmekte ve böbrek işlevleri korunabilmektedir.
Doç. Dr. Serdar Yalçın
Üroloji Uzmanı
Böbrek Kanseri • Böbrek Kitleleri • Robotik Parsiyel Nefrektomi • Üroonkoloji • Robotik Üroloji