İdrarımda Kan Gördüm, Kanser Olabilir miyim?
İdrarda kan görmek birçok kişi için son derece tasa verici bir durumdur. Tuvalete gittiğinizde idrarınızın kırmızı, pembe yahut çay renginde olduğunu fark etmek doğal olarak endişe yaratabilir ve akla birinci olarak “Kanser olabilir miyim?” sorusunu getirebilir.
Öncelikle bilinmesi gereken en kıymetli nokta şudur:
İdrarda kan görülmesi her vakit kanser manasına gelmez. Lakin kesinlikle araştırılması gereken değerli bir bulgudur.
Bazı durumlarda idrarda görülen kan kolay ve tedavi edilebilir nedenlere bağlı olabilirken, birtakım hastalarda altta yatan önemli bir hastalığın birinci belirtisi olabilir.
İdrarda Kan Görülmesine Ne İsim Verilir?
Tıbbi olarak idrarda kan görülmesine “hematüri” ismi verilir.
Hematüri iki halde ortaya çıkabilir:
Makroskopik Hematüri
İdrardaki kanın gözle görülebilecek seviyede olmasıdır.
İdrar:
- Kırmızı
- Pembe
- Koyu kahverengi
- Çay renginde
olabilir.
Mikroskopik Hematüri
Kan sırf laboratuvar incelemesinde tespit edilir ve hasta tarafından fark edilmez.
Her iki durumda da kıymetlendirme gereklidir.
İdrarda Kan Görülmesinin En Sık Nedenleri Nelerdir?
İdrarda kan görülmesine yol açabilecek birçok neden vardır:
İdrar Yolu Enfeksiyonları
Özellikle bayanlarda sık görülür.
Eşlik eden belirtiler:
- Yanma
- Sık idrara çıkma
- Acil idrar yapma hissi
- Alt karın ağrısı
olabilir.
Böbrek ve Üreter Taşları
Taş hastalığı idrarda kanamanın en sık nedenlerinden biridir.
Taşlar:
- Böbrekte
- Üreterde
- Mesanede
bulunabilir.
Yan ağrısı yahut böbrek koliği atakları sıklıkla eşlik eder.
Prostat Hastalıkları
Erkeklerde:
- Prostat büyümesi
- Prostat enfeksiyonları
- Bazı prostat hastalıkları
idrarda kanamaya yol açabilir.
Yoğun Egzersiz
Nadir de olsa çok fizikî aktivite sonrasında süreksiz hematüri görülebilir.
Kan Sulandırıcı İlaçlar
Kan sulandırıcı kullanımı kanamayı kolaylaştırabilir.
Ancak burada değerli olan nokta şudur:
Kan sulandırıcı kullanıyor olsanız bile idrarda kanama kesinlikle araştırılmalıdır.
İdrarda Kan Görmek Kanser Belirtisi Olabilir mi?
Evet.
Özellikle ağrısız ve zaten ortaya çıkan idrar kanamalarında kanser mümkünlüğü kesinlikle değerlendirilmelidir.
İdrarda kanama aşağıdaki kanserlerin birinci belirtisi olabilir:
- Mesane kanseri
- Böbrek kanseri
- Üreter kanseri
- Böbrek havuzu (renal pelvis) tümörleri
- Prostat kanseri (daha nadir)
Özellikle sigara kullanan bireylerde risk daha yüksektir.
Ağrısız Kanama Neden Daha Değerlidir?
Ürolojide değerli bir kural vardır:
Ağrısız makroskopik hematüri, aksi kanıtlanana kadar tümör kabul edilmelidir.
Bu durum kesinlikle korkulması gerektiği manasına gelmez.
Ancak gecikmeden detaylı kıymetlendirme yapılması gerektiğini gösterir.
Erken evrede yakalanan birçok ürolojik kanser başarılı biçimde tedavi edilebilmektedir.
İdrarda Kan Gören Bir Hastada Hangi Tetkikler Yapılır?
Değerlendirme şahsa nazaran değişebilmekle birlikte sıklıkla:
- İdrar tahlili
- İdrar kültürü
- Kan testleri
- Ultrasonografi
- Bilgisayarlı tomografi (BT)
- Gerekli durumlarda MR incelemesi
- Sistoskopi (mesanenin kamera ile değerlendirilmesi)
yapılabilir.
Amaç kanamanın kaynağını ortaya koymaktır.
Sistoskopi Neden Kıymetlidir?
Birçok hasta sistoskopiden çekinmektedir.
Ancak sistoskopi, bilhassa mesane kanserinin teşhisinde en kıymetli metotlardan biridir.
Bu süreç sırasında ince bir kamera yardımıyla:
- Üretra
- Prostatik üretra
- Mesane
doğrudan görüntülenebilir.
Bazı küçük tümörler sırf sistoskopi ile tespit edilebilmektedir.
İdrarda Kanama Bizatihi Geçerse Sorun Yok mudur?
Hayır.
Bu kıymetli bir yanılgıdır.
Kanamanın bir defa görülüp daha sonra kaybolması altta yatan nedenin ortadan kalktığı manasına gelmez.
Özellikle ağrısız kanamalar kesinlikle değerlendirilmelidir.
Ne Vakit Üroloji Uzmanına Başvurmalısınız?
Aşağıdaki durumlarda gecikmeden ürolojik kıymetlendirme önerilir:
- İdrarda gözle görülen kan olması
- Tekrarlayan mikroskopik hematüri
- Kanama ile birlikte pıhtı gelmesi
- Sigara kullanımı hikayesi bulunması
- 40 yaş üzeri olunması
- Ailede ürolojik kanser hikayesi bulunması
Sonuç
İdrarda kan görmek her vakit kanser manasına gelmez. Lakin bu durum hiçbir vakit göz arkası edilmemelidir.
İdrar yolu enfeksiyonlarından taş hastalığına, prostat sorunlarından böbrek ve mesane tümörlerine kadar birçok farklı neden idrarda kanamaya yol açabilir.
Erken teşhis, bilhassa ürolojik kanserlerde tedavi muvaffakiyetini kıymetli ölçüde artırmaktadır.
İdrarınızda kan fark ettiyseniz, nedenini öğrenmek ve gerekli değerlendirmeleri yaptırmak için gecikmeden bir üroloji uzmanına başvurmanız en hakikat yaklaşım olacaktır.
Doç. Dr. Serdar Yalçın
Üroloji Uzmanı
Üroonkoloji • Robotik Üroloji • Mesane Kanseri • Böbrek Kanseri • Endoskopik Teşhis ve Tedavi Yöntemleri