Türkiye’yi sarsan fon skandalı Norveç’i de etkiledi. Borsa İstanbul’da fonların ödeme yapamaması ve devre kesicilerin çalışmasıyla başlayan devasa piyasa manipülasyonu soruşturmasında memleketler arası boyutta dikkat çeken bir gelişme yaşandı.
2,3 TRİLYON DOLARLIK DEV FON KRİZİN ORTASINDA
Bloomberg’in aktardığı bilgilere nazaran, 2,3 trilyon dolarlık büyüklüğüyle dünyanın en büyük varlık fonu pozisyonundaki Norges Bank Investment Management (NBIM), savcılar ve Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından incelemeye alınan 10 Türk şirketinde önemli oranlarda pay sahibiydi.
Fonun 30 Haziran tarihli resmi bildirimlerine nazaran, Türkiye’deki toplam 20,4 milyar kronluk pay portföyünün yaklaşık yüzde 10’una denk gelen 2 milyar kronluk (208 milyon dolar) kısmının krizin merkezindeki şirketlerde olduğu saptandı. Soruşturmanın derinleşmesiyle birlikte bu payların bedelinde sert düşüşler yaşandı.
REKOR YÜKSELİŞLERİN ARDINDAN GELEN ÇÖKÜŞ
Soruşturma süreci, Pusula Portföy ve bir Tera Yatırım iştiraki olan Tera Portföy’ün fon yatırımcılarına ödeme yapamamasıyla fitillendi. BIST 100 endeksinin yüzde 6’dan fazla kıymet kaybetmesi üzerine SPK, 7 şirket tarafından yönetilen 131 fonun faaliyetlerini durdurarak tasfiyelerine karar verdi.
Norveç Varlık Fonu’nun durum aldığı kriz odaklı şirketler ve yaşanan gelişmeler şöyle özetlendi:
Astor Enerji A.Ş.: NBIM’in en büyük yatırımlarından biri olan elektrik ekipmanları üreticisinde fonun yüzde 2 hissesi bulunuyordu. Şirket payları son 1 ayda yüzde 41 eridi.
Tera Yatırım ve Tera Teknoloji: NBIM’in 2025 yılı içinde pay topladığı şirketlerden Tera Yatırım’ın kurucusu ve Yönetim Kurulu Başkanı Emre Tezmen tutuklandı.
Destek Finans Faktoring: Tera tarafından halka arz edilen ve payları bu yıl yüzde 600’den fazla artarak 27,9 milyar dolar piyasa pahasına ulaşan şirketin kurucusu Altunç Kumova tutuklanırken, paylar çakıldı.
Odine Solutions Teknoloji: Bu yıl payları yüzde 987 fırlayarak 366 milyar lira piyasa bedeline ulaşan şirket payları, tepe noktasından bu yana yüzde 94 çöküş yaşadı.
NBIM AÇIKLAMA YAPMAKTAN KAÇINDI
Borsa İstanbul’daki varlıklarını yönetmek için geçtiğimiz yıl İstanbul Portföy ile yollarını ayıran ve yeni periyotta Neo Portföy ile TRG Management üzerinden konum aldığı belirtilen Norveç Varlık Fonu’ndan bahse ait temkinli bir açıklama geldi.
NBIM sözcüsü, krizin merkezindeki şirketlerdeki payların hala elinde tutulup tutulmadığına dair yorum yapmaktan kaçınarak, varlık bildirimlerinin yılda iki defa açıklandığını ve ara periyotlardaki portföy değişiklikleri hakkında bilgi verilmediğini söz etti.