MR Füzyon Prostat Biyopsisi Nedir?
PSA yüksekliği yahut prostat MR incelemesinde kuşkulu bir alan saptanması sonrasında birçok hastanın karşılaştığı birinci sorulardan biri şudur:
“MR füzyon biyopsi olmam gerektiği söylendi. Bu süreç nedir?”
Son yıllarda prostat kanseri teşhisinde yaşanan en değerli gelişmelerden biri multiparametrik prostat MR görüntüleme ve MR füzyon biyopsi teknolojisidir.
Prostat Biyopsisi Neden Yapılır?
Prostat biyopsisinin emeli, prostat dokusundan örnek alarak prostat kanseri olup olmadığını belirlemektir.
Biyopsi kararı;
- PSA yüksekliği,
- Parmakla rektal muayenede kuşkulu bulgu saptanması,
- Multiparametrik prostat MR incelemesinde kuşkulu lezyon görülmesi,
durumlarında gündeme gelebilir.
Klasik Prostat Biyopsisi Nedir?
Klasik prostat biyopsisinde ultrason eşliğinde prostatın farklı bölgelerinden sistematik örnekler alınır.
Bu usulde örnekleme muhakkak anatomik bölgelerden yapılır.
Ancak kimi küçük yahut güç yerleşimli tümörler sistematik biyopsiler sırasında gözden kaçabilir.
Bu durum, bilhassa daha evvel biyopsi olmuş lakin teşhis alamamış hastalarda kıymetli bir sorun oluşturabilmektedir.
MR Füzyon Prostat Biyopsisi Nedir?
MR füzyon biyopsi, prostat MR imajlarının gerçek vakitli ultrason manzaraları ile birleştirilmesi temeline dayanır.
Öncelikle hastaya multiparametrik prostat MR incelemesi yapılır.
MR üzerinde kuşkulu alanlar işaretlenir.
Biyopsi sırasında bu MR manzaraları özel yazılımlar yardımıyla ultrason imgeleri ile eşleştirilir.
Böylece kuşkulu alan direkt hedeflenebilir.
Bu nedenle süreç “hedefe yönelik biyopsi” olarak da tanımlanmaktadır.
PIRADS Skoru Nedir?
Prostat MR raporlarında sıklıkla PIRADS ismi verilen bir kıymetlendirme sistemi kullanılır.
PIRADS skoru, prostat içerisindeki bir alanın prostat kanseri açısından ne kadar kuşkulu olduğunu gösterir.
Genel olarak:
- PIRADS 1–2: Düşük şüphe
- PIRADS 3: Orta seviye şüphe
- PIRADS 4: Yüksek şüphe
- PIRADS 5: Çok yüksek şüphe
olarak kıymetlendirilir.
Ancak kesin teşhis sırf biyopsi ile konulabilir.
MR Füzyon Biyopsi Ağrılı Bir Süreç midir?
Bu soru hastalar tarafından sıkça sorulmaktadır.
MR füzyon biyopsi günümüzde çoklukla sedasyon yahut uygun anestezi metotları altında gerçekleştirilmektedir.
Bu nedenle hastaların büyük kısmı süreç sırasında bariz bir ağrı hissetmemektedir.
İşlem sonrasında hafif rahatsızlık hissi yahut kısa vadeli kanamalar görülebilir.
MR Füzyon Biyopsi Sonrası Kanama Olağan midir?
Biyopsi sonrasında:
- İdrarda hafif kanama
- Dışkıda hafif kanama
- Menide kan görülmesi
bir müddet devam edebilir.
Çoğu durumda bu bulgular geçicidir ve resen düzelir.
Ancak yüksek ateş, ağır kanama yahut idrar yapamama üzere durumlarda tabibe başvurulmalıdır.
Her PSA Yüksekliği Olan Hastaya MR Füzyon Biyopsi Gerekir mi?
Hayır.
Her hasta ferdî olarak değerlendirilmelidir.
Karar verilirken:
- PSA düzeyi
- PSA yoğunluğu
- Yaş
- Aile öyküsü
- Muayene bulguları
- Multiparametrik prostat MR sonuçları
birlikte kıymetlendirilir.
Amaç, gereksiz biyopsilerden kaçınırken klinik olarak değerli prostat kanserlerini atlamamaktır.
MR Füzyon Biyopsi Sonucu Kanser Çıkarsa Ne Olur?
Biyopsi sonucunda prostat kanseri saptanması durumunda hastalık;
- Kanser derecesi (Gleason Grade Group)
- Tümör yaygınlığı
- PSA düzeyi
- MR bulguları
- Gerekli durumlarda ileri görüntüleme yöntemleri
ile birlikte kıymetlendirilir.
Her prostat kanseri hastası için tıpkı tedavi uygulanmaz.
Bazı hastalar faal izlem programına alınabilirken, birtakım hastalarda cerrahi yahut radyoterapi önerilebilir.
Sonuç
Multiparametrik prostat MR imgelerinin gayeye yönelik biyopsi ile birleştirilmesi sayesinde klinik olarak değerli prostat kanserleri daha yüksek doğrulukla tespit edilebilmektedir.
PSA yüksekliği yahut prostat MR incelemesinde kuşkulu bulgu saptanması durumunda, uygun hastalarda MR füzyon biyopsi daha gerçek teşhis ve daha şahsileştirilmiş tedavi planlamasına katkı sağlayabilmektedir.
Doç. Dr. Serdar Yalçın
Üroloji Uzmanı
MR Füzyon Prostat Biyopsisi • Prostat Kanseri • Robotik Üroloji • Üroonkoloji • Minimal İnvaziv Teşhis ve Tedavi Yöntemleri